جمعى از نويسندگان ( كوشش سيد مهدى جعفرى )

منهل العطشان 212

گنجينه بهارستان ( مجموعه رساله در علوم قرآن و روايى ) ( فارسى )

در والصّافّات « 24 » ، وبلؤا مبين در دخان « 25 » ، وبرءؤا در ممتحنه « 26 » ، وجزؤا در اوّلين مائده « 27 » ، وجزؤا سيّئة سيّئة مثلها در شورى « 28 » ، وذلك جزؤا الظّلمين در حشر « 29 » . و [ در ] چهار كلمه خلاف است : جزاء در طه « 30 » وزمر « 31 » وكهف « 32 » ، وعلمؤا در شعراء « 33 » ، والعلماء در فاطر « 34 » ، وأنبؤا در انعام « 35 » وشعراء « 36 » . وأستاذ بلدهء هرات - أرشده اللّه - در اين مصاحف مستحدثه كه تصحيح كرده در كلمات جزاء بعد از الفاتى كه مسبوقند به زاي كه آن را الفات بنا مىگويند واوى الحاق كرده بر اين صورت جزاؤ . وعدم استعداد وتمييز وادراك وى در آن مرتبه است كه نمىداند كه اين واو بر اين نهج الحاق نمىبايد كرد از براي آنكه حال از دو بيرون نيست اگر اين مصاحف را تصحيح بر وجهي مىكند كه في الجملة مصحّح باشد وبر آن اعتراض نيايد احتياج به اين واو نيست بلكه بر غير قياس است ونشايد . واگر بر وجهي مىكند كه در مجموع كلمات موافق رسم عثمانى باشد طريق نه اين است از براي آنكه اين واو در مصاحف عثمانيّه صورت همزه است وبعد از وى الفي الحاق مىبايد كرد والف بعد از زاي نمىبايد ومنحصر در كلمات مذكوره است نه همه جزاء . واللّه أعلم . وامّا مكسوره در چهار كلمه بىخلاف تصوير به ياء كرده‌اند : تلقائ نفسي « 37 » وإيتائ ذي القربى « 38 » ومن آنائ اللّيل « 39 » وأو من ورائ حجاب « 40 » . والفات پيش از وى ثابتند . واختلاف است در لقائ دوگانهء روم « 41 » . وكلمهء اللّائى چهارگانه « 42 » را بر صورت إلى جارّه نوشته‌اند .

--> ( 24 ) . آية 106 . ( 25 ) . آية 33 . ( 26 ) . آية 4 . ( 27 ) . آية 29 . ( 28 ) . آية 40 . ( 29 ) . آية 17 . ( 30 ) . آية 76 . ( 31 ) . آية 34 . ( 32 ) . آية 106 . ( 33 ) . آية 197 . ( 34 ) . آية 28 . ( 35 ) . آية 5 . ( 36 ) . آية 6 . ( 37 ) . يونس / 15 . ( 38 ) . نحل / 90 . ( 39 ) . طه / 130 . ( 40 ) . احزاب / 53 . ( 41 ) . آيات 8 و 16 . ( 42 ) . احزاب / 4 ؛ مجادله / 2 ؛ طلاق / 4 .